Byggeløyvet fekk han i slutten av februar.
I juni skal 26-åringen frå Nærbø skru på anlegget som han meiner skal gjera han sjølvforsynt med straum og varme, halvera innkjøpet av kunstgjødsel – og gjera garden «nesten» klimanøytral.
– Lorten er bondens gull. Hos meg blir det diamant, seier Vegard Lode til Jærbladet.
Det er berre månader sidan han tok over garden frå mora.
Ho vil fortsetja å ta seg av 250 storfe.
Sjølv vil han driva jorda og maskinane og sørga for 2.100 slaktegris. Samt bygga eige biogassanlegg.
Prislapp: 20 millionar kroner.
Frå Innovasjon Norge har han fått ni millionar i tilskot.
Ser store gevinstar
Lode vil utnytta ressursane på garden til å bli meir sjølvforsynt.
– Eg vil produsera straum og varme og få gjødsel med høgare nitrogeninnhald, som er meir plantevennleg.
Slik vil han få betre klimarekneskap og betre beredskap, seier han.
– Eg vil spara store kostnader til straum, varme, kunstgjødsel og på å sleppa å flytta lort rundt omkring til ulike lager, seier Lode, som også har 100 prosent dagjobb i BRI Landbruksbygg.
Han reknar med at anlegget vil produsera 550.000 kWt i året. Gardens eige behov er 250.000, under det halve.
– Då kan eg selja resten til straumnettet, så det blir ei inntektskjelde.
I motsetning til solcellepanel, som produserer mykje mindre straum i dårleg vêr enn når sola skin, produserer biogassanlegget han nå installerer, like godt, anten det regnar eller er sol, seier Lode.
– Det ligg mykje energi i lorten. Nå får eg brukt han.
Vil ikkje levera til kjempeanlegg
Det er ikkje lange distansen til Grødaland, der selskapet Bio Jæren AS har søkt statsforvaltaren om løyve til å få drifta det som vil bli Norges største biogassanlegg for husdyrgjødsel.
Planen er at det skal forsynast av råstoff frå 200–300 gardar i distriktet.
Frå Lode-garden vil det ikkje bli levert noko.
– Ved å bygga sjølv, slepp eg å ha vogntog på 30 kubikkmeter inn på garden kvar dag heile året. Det ville ha blitt hinsides mykje trafikk.
– Selskapet skal ha klimagevinsten når dei sel gassen, og uansett ville eg ha måtta investert fire-fem millionar og arbeidet for å levera til fellesanlegg.
Lode trur at han ville ha tapt pengar på å levera til Grødaland.
Dansk teknologi som fleire snuser på
Ein grusplass på garden er blitt anleggsområde. Der er utgraving, støyping og montering av gjødselkummar godt i gang.
Det er grøfta for straum, varme, trekkerøyr og gjødselrøyr.
Før påske er planen å gjera ferdig grunnarbeidet og gjera klart til støyping.
Etter påske skal prosesstank og isolering på plass, før anlegget skal koplast saman og gjerast klar for oppstart.
Heilt konkret vil det fungera slik:
– Me samlar lorten i fjoset og pumpar han ned i ein kum på 200 kubikk. Der blandar me lort frå ku, gris og høns til ei god suppe som så blir pumpa inn i biogassanlegget, til ein prosesstank.
Der blir den liggande i rundt 40 dagar i cirka 40 grader. Gassen hentar dei ut undervegs, og til slutt pumpar dei ut lorten, forklarer Lode.
– Den er blitt meir tyntflytande og god å spreia på markene, seier Lode, som òg dyrkar gras og korn.
Teknologien er dansk. I Norge finst det ni slike anlegg på gardar, fortel Vegard Lode.
– Fleire andre her på Jæren er i kontakt med det danske firmaet. Men eg er den første som har fått ut fingeren.
Skepsis og støtte
I lokalmiljøet merker han noko skepsis, seier Lode.
– Dette er relativt ny teknologi, og folk er skeptiske til alt som er nytt.
– Eg har kjøpt gard, bygd om huset, og nå skal eg ha biogassanlegg. Men eg er sikker på at det skal gå greitt, seier 26-åringen.
Han trur gardsbaserte biogassanlegg vil bli meir og meir vanleg på Jæren.
Men han har støtte der det trengst mest.
– Foreldra mine er positive til å satsa på noko nytt. Dessutan har eg fått kona på laget, det går ikkje utan. Så det er mykje velstand, seier Vegard Lode.