Både i Sør-Rogaland tingrett og i Gulating lagmannsrett har ein sjukepleiar i Time kommune fått medhald: Ho hadde rett på å få ta ut den ekstra ferieveka for folk over 60 år samanhengjande, også om ho var sett opp på vakt på ein raud dag i denne perioden.
Sjukepleiaren bad om å få ta ut den ekstra ferieveka si i samband med jula 2024. Det fekk ho, men samstundes fekk ho pålegg av Time kommune om å stilla på jobb på ein raud dag i jula, då ho allereie var sett opp på vaktplanen den dagen.
Dei to rettsinstansane har slått fast at dette var brot på ferielova, og at kvinna hadde rett på å få ta ut samanhengjande fri – og at ho også hadde rett på fri raude dagar i ferieperioden, utan at dette skulle reknast som uttak av ferie.
Dermed var det brot på ferielova å påleggja sjukepleiaren å gå på jobb på dei raude dagane, har retten konkludert. Kvinna fekk derfor 10.000 kroner i erstatning og fekk også dekka sakskostnadane sine.
Ankar inn for Høgsterett
No ankar Time kommune dommen frå lagmannsretten inn for Høgsterett, skriv dei i ei pressemelding onsdag morgon.
I pressemeldinga heiter det at Time kommune og KS meiner at lagmannsretten sin dom er feil og urimeleg, mellom anna fordi han kan gi utilsikta ekstra fridagar utover den lovbestemte ekstra ferieveka.
Dei skriv også at dommen har betydning for tilsette under 60 år:
– Dersom dommen frå lagmannsretten blir ståande, kan arbeidstakarar under 60 år – inkludert småbarnsforeldre – bli pålagde å arbeida på helge- og høgtidsdagar som dei lenge i forkant har fått innvilga fri og planlagt å avvikla, seier kommunedirektør Trygve Apeland i Time kommune.
Den ekstra ferieveka for arbeidstakarar over 60 år har andre reglar enn vanleg ferie. Den tilsette har sjølv full rett til å bestemma når ferien skal takast ut, med 14 dagars varsel. Det er også opp til den tilsette å avgjera om seniorveka skal takast ut samanhengjande eller oppdelt i fleire periodar.
KS tek kostnaden
Time kommune har kommunane sin organisasjon KS i ryggen i denne saka.
Arbeidslivsdirektør i KS, Tor Arne Gangsø, presiserer i pressemeldinga at KS ikkje ønskjer å endra på retten arbeidstakarar over 60 år har til å ta ut ei ekstra veke fri som dei sjølve kan fastsetja med 14 dagars varsel.
– Dette er ei sak som er prinsipielt viktig for kommunesektoren. Usemja handlar om kor vidt turnusarbeidarar over 60 år kan leggja ferien i tilknyting til helge- og høgtidsdagar og dermed få fri også på desse dagane, seier Gangsø.
Dei slår fast at dei vil senda anken til Høgsterett innan fristen 5. mars.
KS meiner saka er prinsipielt viktig og vil derfor stilla med advokat for Time kommune og som partshjelp, på same måten som i lagmannsretten.
– For Time kommune sin del var det òg eit avgjerande premiss at KS har teke på seg både arbeidet og kostnadene ved ei anke, seier kommunedirektør Trygve Apeland i pressemeldinga.
– For heile laget av turnusarbeidarar
Sjukepleiaren i Time har hatt Norsk Sjukepleiarforbund i ryggen i saka. I ei melding etter dommen i lagmannsretten i starten av februar, slo dei fast at sjukepleiarar over heile landet har følgt med på denne saka. Dei retta også stor takk til sjukepleiaren for å ha teke belastninga med ei sak mot sin eigen arbeidsgjevar.
– Det var ein kamp ho tok for heile laget av turnusarbeidarar! Takk!, heitte det i ei melding frå Norsk Sjukepleiarforbund Rogaland etter dommen var klar.
Fylkesleiaren hos sjukepleiarforbundet, Aud H. Riise, skreiv i eit lesarbrev i fjor – då Time kommune og KS anka saka inn for lagmannsretten – at dei ser på argumentet om konsekvensar for yngre arbeidstakarar som oppkonstruert. Både fordi det er få tilsette over 60 år som går i turnus, fordi det av desse er avgrensa kor mange som ønskjer seniorveka rundt høgtidene, og at det ikkje er vanleg å venta til siste frist før ein set fast desse ekstra feriedagane.
Eit seint varsel var heller ikkje tilfellet i saka frå Time. Ifølgje dei to dommane gav sjukepleiaren der allereie i august beskjed om at ho ville ta ut ekstraveka frå 23. til og med 28. desember 2024. Ho blei pålagt å stilla på jobb andre juledag, ein raud dag inne i denne perioden, noko ho gjorde.
– Me står ved at dommen er korrekt
Advokat Morten Vollset – som representerer sjukepleiaren i Time og Norsk Sjukepleiarforbund som partshjelp i saka – seier til Jærbladet at dei enno ikkje har fått anken, at dei derfor ikkje kjenner til kva grunnlag Time kommune og KS ankar på.
– Me står framleis ved at dommen både i tingretten og lagmannsretten er korrekt, og me meiner at saka er veldig klar, slik ein tydeleg tingrett og ein endå tydelegare lagmannsrett einstemmig har konkludert, seier Vollset.
– Slik sett er det litt overraskande at det kjem ein anke. Eg registrerer at motparten i pressemeldinga seier at det har oppstått uavklarte spørsmål i samband med lagmannsretten si behandling. Me får sjå kva dette handlar om når me får anken til oss, men etter vår vurdering er dommen frå lagmannsretten både rett og klar, legg Vollset til.
Sjølv om ei sak blir anka inn for Høgsterett, er det ikkje sikkert at ho blir behandla der. Først skal ei mindre gruppe med høgsterettsdommarar, ankeutvalet, vurdera om saka har stor nok prinsipiell interesse til at ho eignar seg for ei full behandling i Høgsterett.
Aud Hølland Riise seier i ein ny kommentar etter anken til Høgsterett at ho er skuffa.
– Norsk Sjukepleiarforbund hadde håpa at dei krystallklare dommane frå tingretten og lagmannsretten sette punktum i saka, og at sjukepleiaren kunne få sleppa belastninga det er å stå i ein rettstvist med arbeidsgjevaren.